Onze sociale en duurzame plannen zijn de komende jaren harder nodig dan ooit

We hebben de afgelopen jaren samen met Amsterdammers gewerkt aan een groene en sociale stad. In onze tussentijdse terugblik kun je lezen wat we met elkaar hebben bereikt. Maar de coronacrisis raakt de stad en haar bewoners hard en heeft de fundamentele fouten in onze economie en maatschappij nog meer blootgelegd. We hebben als GroenLinks eerder laten zien dat we oude patronen kunnen doorbreken. We zetten onze plannen met nieuwe urgentie voort. We hebben onze belangrijkste punten voor de komende tijd voor je op een rijtje gezet.

Het aandeelhouderskapitalisme wordt gefaciliteerd met lage belastingen voor multinationals of belastingontwijkingsconstructies. Diezelfde aandeelhouders eisen een flexibele arbeidsmarkt. Collectieve risico’s worden genadeloos afgewenteld op mensen met tijdelijke of flexibele contracten en in schijn-zzp-constructies. Daardoor hebben juist deze mensen met de meest precaire positie op de arbeidsmarkt geen sociaal vangnet.

Lonen en uitkeringen zijn laag, terwijl de winsten uit kapitaal steeds meer toenemen. Die achterblijvende lonen eisen hun tol in de publieke sector: door het tekort aan werknemers in de zorg, het onderwijs en bij de politie, verschralen publieke diensten.

De geglobaliseerde markt legt een grote druk op het klimaat, en de lege Amsterdamse binnenstad getuigde ervan hoe sterk onze lokale economie afhankelijk is van toeristen en bezoekers.

Onze sociale en duurzame plannen zijn daarom de komende jaren harder nodig dan ooit. Wij werken aan verandering op de volgende punten:

We moeten de economie verduurzamen en lokaal verankeren

Geld moet niet wegstromen in de zakken van anonieme aandeelhouders. Bewoners van Amsterdam moeten zelf profiteren van de winsten; door hogere lonen of mede-eigenaarschap in coöperaties. We willen een economie die stoelt op kleine en middelgrote ondernemingen die waarde toevoegen aan de stad. Een economie die opereert binnen de grenzen van onze planeet (donuteconomie) en die mensenrechten respecteert. Een levendige culturele sector is essentieel voor vrijheid en leven in de stad. Maar ook een belangrijk onderdeel van de Amsterdamse economie. Amsterdam kan niet zonder zijn makers en culturele instellingen, die de stad verbinden en vernieuwen.

De klimaatcrisis is nog even urgent als voor de coronacrisis. Er komt een Green New Deal

We moeten meer investeren om ons energieverbruik en onze CO2-uitstoot drastisch terug te dringen. Door in te zetten op duurzame energie, circulaire economie, woningbouw en stedelijke infrastructuur, creëren we veel werk. Om- en bijscholing biedt mensen kansen op de arbeidsmarkt in de publieke werken van de duurzame stad, zorg of onderwijs. Dit werk moet beter beloond worden en werknemers mogen niet langer de collectieve risico’s dragen.

We moeten bouwen aan een betaalbare, complete stad

Ook de noodzaak om de woningmarkt te hervormen blijft groot. De onbetaalbaarheid van koophuizen en huurwoningen is een nijpend probleem. Er zijn te weinig woningen voor (economisch) dak- en thuislozen, jongeren, voor slachtoffers van huiselijk geweld. De stad wordt steeds meer voor de rijken. Meer bouwen trekt nog meer kapitaal aan en duwt de prijzen verder omhoog. Het kabinet moet meer mogelijkheden geven om te sturen. We moeten bouwen aan een stad, met voldoende voorzieningen en veel publieke ruimte en groen. We delen die ruimte en maken ruim baan voor voetgangers en fietsers.

We moeten institutioneel racisme bestrijden om ongelijkheid in de stad aan te pakken

We moeten werken aan verbondenheid. We moeten ervoor waken dat groepen uit elkaar groeien en dat onbegrip, angst en desinteresse, vergroot worden. Dat voedt populisme. Maar de Black Lives Matter-beweging heeft laten zien dat Amsterdammers racisme en discriminatie meer dan zat zijn. Mensen spreken zich steeds vaker en luider uit.

Het tegengaan van sociale ongelijkheid is misschien wel de grootste uitdaging voor de stad

De coronacrisis legt naast armoede ook eenzaamheid bloot. We moeten er sterk op blijven inzetten om dat terug te dringen, en ons hard blijven maken voor preventieve zorg en welzijn. Meer dan voorheen moet dat via de sociale netwerken in de buurten zoals die zijn ontstaan tijdens de coronacrisis; zij kennen de mensen die door ‘het systeem’ vaak niet bereikt worden, zij kennen de behoeftes, en zij kunnen misschien wel het beste ongelijkheid wegnemen.

We hebben als GroenLinks eerder laten zien dat we oude patronen kunnen doorbreken, dat we bakens kunnen verzetten. We hebben laten zien dat verandering mogelijk is. We zetten onze strijd met nieuwe urgentie voort. Een nieuwe samenleving is binnen handbereik.

Femke Roosma
Fractievoorzitter GroenLinks Amsterdam